Wachten, wachten en nog eens wachten…

Oké, het is duidelijk voor jou: jouw sekse en genderidentiteit matchen niet (helemaal). Hoe je daarmee om moet gaan? Dat kan nogal lastig zijn, daarom zijn er in het Amsterdam UMC (eerst het VUmc) en het UMC in Groningen genderteams aanwezig. Teams waar jij terecht kunt bij psychologen, endocrinologen (hormoon-artsen), chirurgen etc. die gericht zijn op transgenders. Makkelijk toch?

Tja… In theorie is dat inderdaad erg makkelijk, maar zo werkt het helaas niet helemaal.

Eerste stap

De eerste stap die genomen moet worden is het gaan naar de huisarts voor een verwijzing naar het ziekenhuis. Bij jouw huisarts geef je aan wat er aan de hand is, waarna hij/zij de verwijzing klaarmaakt. Een vrij simpele stap die als het goed is niet veel problemen op zou moeten leveren. De huisarts is hier niet in gespecialiseerd en zal daarom ook niet moeilijk mogen doen over zo’n verwijzing. De huisarts verstuurt de verwijzing vervolgens digitaal op naar het genderteam in Amsterdam of in Groningen.

Wachtlijsten

Het genderteam zorgt dat jouw verwijzing wordt verwerkt en je komt op de wachtlijst te staan. Yep, de eerste wachtlijst van velen helaas. Eerst moet je wachten tot de verwijzing doorgevoerd is en je op intake mag komen. Na je intake-gesprek (van 30 minuten) wordt je op de volgende wachtlijst gezet. Deze wachtlijst is voor het echte begin van het traject met de psycholoog. Ongeveer 1x in de maand kom je bij het ziekenhuis (zo werkte het voor mij in Amsterdam) voor een gesprek. Als zij overtuigd zijn dat jij inderdaad transgender bent en jij wilt aan de hormonen, dan is dat de volgende wachtlijst waar je op wordt gezet. Hoe het verder gaat ligt heel erg aan jouzelf en zal ik een andere keer bespreken!

Hoe dit komt? Een echte genderpoli is op dit moment alleen in Amsterdam en Groningen te vinden. Voorheen was er in Leiden een genderpoli te vinden voor kinderen en jong volwassenen tot 18 jaar. Deze is vanaf 2018 gesloten voor nieuwe aanmeldingen, waarom? Geen idee… In Nijmegen zijn ze ondertussen begonnen met het opzetten van een nieuwe genderpoli. Voor nu is deze alleen voor kinderen en jong volwassenen tot 15 jaar beschikbaar, maar vanaf 2021 zou deze ook open moeten gaan voor volwassenen.

Van 2018 tot 2019 zijn er bij het Amsterdam UMC alleen al bijna 400 aanmeldingen gekomen. Dit aantal is het laatste jaar alleen maar gestegen en zo ook de wachttijden. De capaciteit van het Amsterdam UMC (ik zal hier dieper op ingaan, omdat ik hier zelf ervaring heb) is de afgelopen jaren gegroeid. De genderpoli is vanuit een kleine zijvleugel verhuisd naar een grotere vleugel waar meer mensen per keer terecht kunnen. Een hele verbetering, maar het gaat te langzaam.

Actuele wachttijden

De wachttijden zijn ondertussen skye high. Naast dat er veel meer mensen zich aanmelden om dit traject in te gaan is tijdens corona een heel groot deel van de zorg stilgelegd. Hieronder de tabel die vanuit het Amsterdam UMC wordt aangehouden qua wachttijden.

Zoals hierboven te zien is wordt er in Amsterdam een verschil gemaakt tussen volwassenen en kinderen. Beide wachtlijsten zijn meer dan 2 jaar. Dit betekent dat mensen éérst 2+ jaar moeten wachten om het intake-gesprek te volgen, waarna ze nog eens 16 weken moeten wachten voordat ze de échte diagnostiek (gesprekken met de psycholoog) ingaan.

Ook op de chirurgie afdeling heeft alles stilgestaan tijdens corona. Wat betekent dat een groot deel van de geplande operaties afgezegd zijn en nu weer rustig opgepakt en ingepland worden. Natuurlijk is dit ontzettend vervelend voor de ziekenhuizen en kunnen ze daar niet veel aan doen, maar waarom er niet meer genderpoli’s geopend worden door de rest van het land…? Al sla je mij dood. Ik heb echt geen idee. Mensen in een kwetsbare positie worden eigenlijk een beetje aan hun lot overgelaten. Mensen die zichzelf écht haten, dagelijks geconfronteerd worden met het feit dat ze niet ‘kloppen’, kinderen die gewoon door de puberteit heen moeten omdat er nog geen plek is. Dat doet pijn en ik kan er helaas niets aan doen…

Mijn ervaring

Ik ben zelf in 2016 naar de huisarts gegaan voor een verwijzing naar het genderteam. Op 3 augustus 2016 (ongeveer 3 maanden later) heb ik mijn intake-gesprek gehad. Na je intake-gesprek gaat er een nieuwe wachttijd in, wat voor mij betekende dat ik 14 november 2016 mijn eerste afspraak met de psycholoog had (weer 3 maanden later dus). Na ongeveer 6 gesprekken met de psycholoog (waar telkens een maand tussen zit) kreeg ik groen licht voor mijn hormonen, dit was in maart 2017. Voordat je daadwerkelijk aan de hormonen mag, moet je besproken zijn in het maandelijkse overleg wat ze binnen het team doen. Daarna zat er voor mij weer 4 maanden wachttijd in voordat ik daadwerkelijk mijn eerste shot hormonen kreeg, in juli 2017. Hierna ging ik over naar 1x in de 2 maanden in gesprek met de psycholoog en op naar m’n borstoperatie. Mei 2018 (10 maanden later) kreeg ik groen licht voor m’n borstoperatie en in oktober 2018 (5 maanden later) ben ik daadwerkelijk geopereerd. Na m’n borstoperatie wist ik niet goed of ik nog wat meer wilde qua operaties en heb ik het even laten gaan. In april en in juni 2019 heb ik een afspraak gehad met de gynaecoloog (voor een baarmoederverwijdering en vaginaholte-verwijdering) en ben ik op de wachtlijst gezet. December 2019 is alles officieel goed doorgegeven (ik besloot toch alleen voor de baarmoederverwijdering te gaan, omdat ik nog niet weet of en wat ik verder zou willen) en februari 2020 ben ik dan eindelijk geopereerd.

Al met al ben je heel wat aan het wachten tijdens zo’n traject, en ik heb nog heel erg veel geluk gehad dat ik 4 jaar geleden begonnen ben aan mijn traject. Zoals je hierboven zag kan het echt nog veel erger.

Ervaringen van anderen

Ervaringen van anderen zijn verschillend en hebben écht heel erg te maken met wanneer je bent ingestroomd. Daarnaast kan het zijn dat het ziekenhuis jou tegenhoudt, omdat ze jou of de situatie nog niet stabiel genoeg vinden…

J. geeft aan in juni 2016 te zijn doorverwezen, in november z’n intake te hebben, januari 2017 was de start van de diagnostiek en 1 november 2017 mocht hij beginnen met de hormonen.

B. werd begin 2017 verwezen, had 25 januari 2018 z’n intake, 1 november 2019 z’n begin diagnose en zit nu nóg niet aan de hormonen. Dit omdat het Amsterdam UMC zegt dat z’n ouders mee moeten werken (wat ze niet doen), en willen hem ondanks dat hij bijna 21 is, niet aan de hormonen hebben.

M. werd in maart 2018 verwezen en had z’n intake in november 2019. Mei 2020 mocht hij beginnen met z’n hormonen.

A. is in december 2016 verwezen, had in mei 2017 z’n intake en mocht januari 2018 beginnen met de hormonen.

Andere organisaties

Naast het genderteam in Amsterdam of Groningen zou je ook kunnen overwegen om je aan te melden bij bijvoorbeeld Stepwork. Dit is een organisatie die onder andere samenwerkt met het Amsterdam UMC en het UMCG. Zij verzorgen psychologische begeleiding voor jeugd en volwassenen die zich niet thuis voelen in hun lijf. Het fijne van deze organisatie is dat zij meer begeleiding bieden dan ze in de ziekenhuizen doen. Er wordt gekeken naar de situatie zoals die is, de hulpvraag en daar wordt op geanticipeerd. De hulp is gepersonaliseerd en intensiever. Zo wordt je niet alleen begeleid naar je hormonen en operaties toe, maar gaan ze je juist ook helpen met hoe je je ‘nieuwe leven’ kunt leven. Het nadeel van deze organisatie is dat zij zelf geen hormonen mogen/kunnen voorschrijven of operaties mogen/kunnen doen. Het voordeel daarvan is echter dat zij met veel verschillende ziekenhuizen samenwerken. Naast dat je na/tijdens je behandeling bij Stepwork bij het Amsterdam UMC of het UMCG kunt beginnen, helpen ze je ook om bij andere ziekenhuizen het hormoon-traject in te gaan. Zo kan het zijn dat je in jouw lokale ziekenhuis bij de endocrinoloog aan de hormonen mag gaan (wat minder wachttijd geeft). Op operationeel gebied zal Stepwork ook helpen met het juiste ziekenhuis te vinden. De borstoperatie is een plastische chirurgische ingreep en zal misschien ook door niet gespecialiseerde genderchirurgen gedaan worden. De baarmoederverwijdering is ondertussen een routine-operatie die ook bij cis-vrouwen gedaan wordt wanneer er iets mis blijkt te zijn, dus kan in verschillende ziekenhuizen worden uitgevoerd. Alleen de operaties aan de genitaliën zijn té specifiek om ergens anders te laten doen. Hier heeft het Amsterdam UMC tot nu toe de beste artsen voor in Nederland.

Hoe het met de wachttijden zit vanuit Stepwork naar het ziekenhuis, dan kon ik zo niet vinden. Wel heb ik gehoord dat het ziekenhuis (Amsterdam en Groningen) eerst nog een tweetal gesprekken met jou wil voeren voor je uiteindelijk ook écht verder kunt met je traject (hormonen e.d.). Logisch, omdat ze je ook willen leren kennen, maar wel balen als je dat eigenlijk allemaal al hebt afgerond. Het mooie aan deze organisatie ten opzichte van het ziekenhuis is dus dat er meer (na)zorg geboden kan worden. Mensen die extra begeleiding zoeken en willen zullen hier zeker voor kunnen kiezen. Daarnaast zit deze organisatie in Amersfoort, Assen, Blijham en in Rotterdam, meer verdeelt dus dan alleen maar Amsterdam en Groningen!

Naast Stepwork zijn er verschillende instellingen die bijvoorbeeld via de GGZ lopen die ook gespecialiseerd zijn in genderzorg. Dit zijn echter net als Stepwork alleen plekken waar ze je kunnen helpen met erachter komen wat je precies voelt en dit accepteren.

Het is jammer dat vooral het Amsterdam UMC en het UMCG zo groot op de kaart staat hiervoor, want organisaties als deze (ondanks dat zij ook overuren draaien), zouden nog wel eens de oplossing kunnen worden voor deze immens lange wachtlijsten!

Vond jij dit een interessante blog, heb jij nog vragen of opmerkingen? Laat een berichtje achter of stuur mij een bericht via facebook of instagram! Vergeet mij ook niet te volgen en hopelijk tot de volgende!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *